Restoranda Servis Ücreti ve Kuver Ücreti Alınabilir mi? Bahşiş Zorunlu mu?

Güzel bir akşam yemeğinin sonunda hesabı istedin ve fişin altında "servis ücreti %10", "kuver" veya "masa ücreti" gibi bir kalem gördün. Menüde böyle bir bilgi yoktu ya da çok küçük harflerle yazılmıştı. Bu durumda ödeme yapmak zorunda mısın? Türkiye'deki düzenlemelere göre cevap çoğu zaman hayırdır.

Kural: Fiyatlar her şey dahil olmalı

Ticaret Bakanlığı'nın Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nde yapılan düzenlemeyle lokanta, restoran, kafe, pastane ve benzeri yiyecek-içecek işletmelerinde:

• Servis ücreti,
• Kuver ücreti,
• Masa ücreti,
• veya benzeri adlar altında

ek ücret talep edilmesi yasaklanmıştır. Menüde ve fiyat listesinde yer alan fiyatların, tüketiciden alınacak tüm ücretleri içermesi gerekir. Yani menüde bir yemeğin fiyatı neyse, hesaba yansıyacak tutar da odur; üzerine ayrıca "hizmet bedeli" eklenemez.

Fiyat listesi zorunluluğu

Aynı düzenleme çerçevesinde yiyecek-içecek işletmeleri:

• Fiyat listelerini işletmenin girişinde, dışarıdan görülebilecek şekilde,
• Ayrıca masalarda veya menülerde

bulundurmakla yükümlüdür. Fiyat listesinde ürünlerin porsiyon veya gramaj bilgilerinin de yer alması gerekebilir. Bu sayede tüketici, işletmeye girmeden önce ne kadar ödeyeceğini bilebilir.

Bahşiş zorunlu mu?

Hayır. Bahşiş tamamen isteğe bağlıdır ve tüketicinin takdirindedir. Hesaba otomatik olarak bahşiş eklenmesi veya bahşişin zorunluymuş gibi talep edilmesi kabul edilemez. Kartla ödemede POS cihazında bahşiş seçeneği sunulabilir; ancak bu seçenek isteğe bağlı olmalı ve tüketici "bahşiş yok" seçeneğini rahatça kullanabilmelidir.

Hesapta servis ücreti görürsen ne yapmalısın?

1. Nazikçe belirt: Hesaptaki servis veya kuver ücretinin yönetmeliğe aykırı olduğunu işletme yetkilisine kibarca söyle ve bu kalemin hesaptan çıkarılmasını iste.
2. Belgele: İşletme kabul etmezse hesabı öde ve fişi sakla. Fişin, menünün ve girişteki fiyat listesinin (veya bulunmadığının) fotoğrafını çek.
3. Şikâyet et: Bulunduğun ildeki Ticaret İl Müdürlüğüne veya e-Devlet üzerinden Ticaret Bakanlığı'na şikâyette bulun.
4. İade talebi: Haksız alınan ücretin iadesi için parasal sınıra göre tüketici hakem heyetine başvurabilirsin.

Yönetmeliğe aykırı davranan işletmelere Ticaret Bakanlığı tarafından idari para cezası uygulanabilir.

Etiket ve kasa fiyatı farklıysa

Restoranlar dışında, mağazalarda ve marketlerde de etiket fiyatı ile kasada ödenen fiyatın farklı olması sık rastlanan bir sorundur. Bu durumda tüketici lehine olan fiyat geçerlidir. Ayrıntılar için etiket fiyatı kasa fiyatı farklı yazımıza bakabilirsin. Reklamda veya kampanyada duyurulan fiyatın uygulanmaması hâlinde ise reklamdaki fiyat uygulanmadı yazımız yol gösterir.

Otel ve tatil köylerinde durum

Otellerde ve tatil köylerinde konaklama paketine dahil olmayan restoran, bar veya hizmetlerde de fiyatların önceden bildirilmesi gerekir. Paket turlarda vaat edilen hizmetlerin sunulmaması ise ayıplı hizmet olarak değerlendirilebilir; bu konuda paket tur iptali yazımıza göz atabilirsin.

Porsiyon ve gramaj bilgisi

Yiyecek-içecek işletmelerinde fiyat listelerinde, özellikle et, balık ve kilo ile satılan ürünlerde gramaj veya porsiyon bilgisinin belirtilmesi önem taşır. Örneğin balık restoranlarında kilo fiyatı yazılıp tabağa gelen balığın ağırlığının belirsiz kalması sık yaşanan bir tartışma konusudur. Siparişten önce ürünün ağırlığını ve toplam tutarını sormak, hesap sırasında sürpriz yaşamamanı sağlar. Tartıyı görmek istemek de tüketici olarak hakkındır.

Turistik bölgelerde dikkat

Turistik bölgelerde yabancı dilde hazırlanmış farklı fiyatlı menüler veya döviz üzerinden fiyatlandırma gibi uygulamalarla karşılaşılabilir. Türkiye'de fiyatların Türk lirası olarak gösterilmesi ve tüm tüketicilere aynı fiyatın uygulanması esastır. Farklı uygulamalarla karşılaşırsan aynı şekilde fiş ve fotoğrafla belgeleyerek Ticaret İl Müdürlüğüne şikâyette bulunabilirsin. Şikâyet ve dilekçe hazırlarken tüketici şikâyet dilekçesi örneği yazımızdan yararlanabilirsin.

Kısaca

Fiyat Etiketi Yönetmeliği'ne göre restoran, kafe ve benzeri işletmelerde servis ücreti, kuver ücreti, masa ücreti gibi adlar altında ek ücret alınamaz; menüdeki fiyatlar her şey dahil olmalıdır. İşletmeler fiyat listelerini girişte ve masalarda bulundurmak zorundadır. Bahşiş tamamen isteğe bağlıdır. Hesapta böyle bir ücret görürsen kaldırılmasını iste, belgele ve Ticaret İl Müdürlüğüne şikâyet et.